Jak obliczyć wynagrodzenie netto?

Minimalne wynagrodzenie obowiązujące w Polsce od 1 stycznia 2017r. wynosi 2000 zł. Nie oznacza to jednak, że pracownik, który pracuje za powyższą kwotę otrzyma ją w całości “do ręki”. Ustalone 2000 zł to kwota brutto. Od niej odejmowane są potrącenia w postaci podatków i obowiązkowych ubezpieczeń społecznych, co w rezultacie prowadzi do otrzymania wartości wynagrodzenia netto, czyli popularnie mówiąc pieniędzy “na rękę” . Powyższe stwierdzenie wydaje się być oczywistością, jednak rzeczywistość okazuje się nieco inna. Jak pokazuje badanie dotyczące stanu wiedzy ekonomicznej Polaków, przeprowadzone w 2014r. przez Instytut Wolności i Raiffeisen Polbank, aż 17% ankietowanych miało problem z udzieleniem odpowiedzi na pytanie dotyczące nazwy wynagrodzenia po odcięciu podatków i obowiązkowych ubezpieczeń społecznych. W dzisiejszym wpisie nie chcę skupiać się na różnicy pomiędzy wynagrodzeniem brutto, a netto, a na tym, co powoduje, że różnią się one od siebie dość znacząco. Głównym celem jest więc odpowiedź na pytanie: jak obliczyć wynagrodzenie netto.

Od strony pracownika

Jak łatwo można się domyśleć, punktem wyjścia do obliczeń wynagrodzenia netto jest wynagrodzenie brutto, które popularnie widnieje na umowach o pracę. Za to, że drastycznie zmniejsza ono swoją objętość zanim trafi na konto pracownika odpowiadają obowiązkowe zmniejszenia. Możemy do nich zaliczyć:

  • składkę emerytalną w wysokości 9,76%
  • składkę rentową w wysokości 1,76%
  • składkę chorobową w wysokości 2,45%
  • składkę na ubezpieczenie zdrowotne w wysokości 9% podstawy wymiaru
  • zaliczkę na podatek dochodowy w wysokości 18%

Zmniejszeń powodujących obniżenie końcowego wynagrodzenia jest więc dość sporo. Na pocieszenie można rzec, że generowanie przychodów wiąże się z reguły z ponoszeniem kosztów. Nie inaczej jest w tym przypadku. Koszty uzyskania przychodów ze stosunku pracy wynoszą odpowiednio 111,25 zł dla pracowników miejscowych, oraz 139,06 zł dla pracowników dojeżdżających. Powodują one zmniejszenie podstawy opodatkowania. W przypadku, gdy pracownik wykonuje pracę na postawie kilku umów o pracę, kwoty te nie mogą przekroczyć odpowiednio 2002,05 zł oraz 2502,56 zł. Dodatkowo, płatnik (czyli de facto pracodawca) na żądanie pracownika jest zobowiązany pomniejszać zaliczki miesięczne o 1/12 kwoty wolnej od podatku.

Ważne !

Do końca 2016 roku kwota zmniejszająca podatek wynosiła 46,33 zł miesięczne, co w efekcie dawało 556,02 zł rocznie. Dochód nie powodujący obowiązku zapłaty podatku wynosił natomiast 3091 zł.

Zmiany, jakie weszły w życie w obecnym roku spowodowały, że podatku nie zapłaci osoba, której roczny dochód wynosi maksymalnie 6600 zł.

W momencie, gdy dochód roczny waha się w przedziale 6600-11000 zł  kwotę wolną należy obliczyć wg wzoru: 631,98 zł * (podstawa obliczenia podatku – 6600 zł) : 4000 zł.

Trzecim wariantem jest dochód roczny wahający się od 11 000 zł do 85 528 zł. W tym przypadku kwota wolna będzie kształtować się podobnie, jak w ostatnich latach, na poziomie 3091 zł. Najgorzej pod tym względem mają osoby zarabiające rocznie powyżej 127 001 zł, bowiem ich ta kwota nie obowiązuje.

Powyższe składki są odprowadzane przez pracodawców, dlatego też najczęściej pracownicy nie zaprzątają sobie nimi głowy. Pomimo istnienia wielu kalkulatorów internetowych warto jednak wiedzieć, na jakie cele wędruje różnica pieniędzy pomiędzy wynagrodzeniem brutto, a netto i jak ją obliczyć.

Od strony pracodawcy

Składka emerytalna w wysokości 9,76 %, czy rentowa w wysokości 1,5% nie pokrywa w całości realnego kosztu zatrudnienia pracownika. Istnieje również szereg zobowiązań, z jakich musi wywiązać się pracodawca zatrudniając daną osobę. Można tutaj zaliczyć:

  • składkę emerytalną w wysokości 9,76%. Łatwo zauważyć, że koszt ten jest rozkładany “pół na pół” pomiędzy pracownika, a pracodawcę
  • składkę rentową w wysokości 6,5%. Tutaj dysproporcja jest nieco większa i zdecydowanie bardziej obciążony staje się pracodawca
  • składkę na ubezpieczenie wypadkowe, której wysokość zależy od wykonywanego zawodu. Najczęściej pojawiającą się wartością jest jednak 1,8%
  • składkę na Fundusz Pracy w wysokości 2,45%
  • składkę na Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych w wysokości 0,10%

Powyższe wartości procentowe obciążają dodatkowo pracodawcę. Nie pomniejszają one bezpośrednio wynagrodzenia brutto (tak jak składki od strony pracownika), jednak mogę się domyślać, że owe koszty są wkalkulowywane przez pracodawców, co bezpośrednio może przekładać się na niższe kwoty widniejące na umowach.

Jak obliczyć wynagrodzenie netto krok po kroku

Najlepszym, moim zdaniem, sposobem na pokazanie, jak w łatwy sposób obliczyć wynagrodzenie “na rękę” jest przykład. Czysta teoria niekoniecznie pozwoli zrozumieć wszystkim to zagadnienie, dlatego odniosę się do hipotetycznej sytuacji.

Przykład
Pani Ania rozpoczęła pracę w firmie produkcyjnej “Ryby i szyby” sp. z o.o. na podstawie umowy o pracę. Na rozmowie kwalifikacyjnej skusiło ją wysokie wynagrodzenie w wysokości 3000 zł brutto oraz fakt, że przedsiębiorstwo znajduje się w jej miejscu zamieszkania. Pani Ania dowiedziała się jednak, że wynagrodzenie brutto nie jest tożsame z wysokością przelewu, jaki otrzyma na koniec miesiąca od pracodawcy. W związku z tym, chciałaby się dowiedzieć, jak będzie się kształtować jej wynagrodzenie “na rękę”.

Krok 1

Z przykładu wynika wprost, że Pani Ania będzie otrzymywać wynagrodzenie brutto w wysokości 3000 zł. Na podstawie tej kwoty zostanie obliczone wynagrodzenie netto.

Pierwszym krokiem, który należy wykonać, jest odjęcie od kwoty 3000 zł (czyli podstawy wymiaru) składek na ubezpieczenia społeczne: emerytalne, rentowe oraz chorobowe. Jak już wiadomo wartości procentowe tych składek wynoszą odpowiednio 9,76%, 1,5% oraz 2,45%. W związku z tym należy dokonać obliczeń:

  • 3000 zł * 0,0976 = 292,80 zł (składka emerytalna)
  • 3000 zł * 0,015 = 45 zł (składka rentowa)
  • 3000 zł * 0,0245 = 73,5 zł (składka chorobowa)

Mając obliczone trzy powyższe kwoty należy je następnie odjąć od wynagrodzenia brutto. W związku z tym:

  • 3000 zł – (292,80 zł + 45 zł + 73,5 zł) = 2588,70 zł

Już po pierwszych dokonanych obliczeniach widać doskonale, jak uszczupliła się kwota brutto wynagrodzenia.

Krok 2

Obliczona w poprzednim punkcie wartość, 2588,70 zł, jest to tzw. podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne. Następnym krokiem, jak łatwo się można domyśleć, będzie obliczenie składki zdrowotnej pobieranej z wynagrodzenia. Tak więc:

  • 2588,70 zł * 0,09 = 232,98 zł

W tym momencie należy jeszcze obliczyć składkę na ubezpieczenie zdrowotne do odliczenia od podatku. Jej wysokość to 7,75% kwoty, która stanowi podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne. W związku z tym:

  • 2588,70 zł * 0,0775 = 200,62 zł

Krok 3

Następną czynnością jest znalezienie kwoty, która będzie podstawą obliczenia zaliczki na podatek dochodowy. Zanim jednak to nastąpi należy się na moment zatrzymać i powrócić do treści przykładu. Nie bez powodu napisałem tam, że firma produkcyjna mieści się w miejscowości zamieszkania Pani Ani. Ma to swoje uzasadnienie, bowiem w tym przypadku dojdą koszty uzyskania przychodu, które pomniejszą podstawę opodatkowania. Owe koszty to wspomniane już w niniejszym wpisie 111,25 zł.

Mając takie dane należy przystąpić do obliczeń. Aby obliczyć podstawę obliczenia zaliczki na podatek dochodowy należy odjąć od wynagrodzenia brutto składki na ubezpieczenia społeczne, które zostały obliczone w pierwszym kroku oraz koszty uzyskania przychodu (w tym przypadku 111,25 zł). Tak więc:

  • 3000 zł – 292,80 zł – 45 zł – 73,50 zł – 111,25 zł = 2477, 45 zł

Otrzymaną kwotę zaokrągla się do pełnych złotówek, czyli w tym przypadku 2477 zł.

Krok 4

Jednym z końcowych etapów jest obliczenie zaliczki na podatek dochodowy przed odliczeniem składki zdrowotnej. W przypadku Pani Ani jej roczny dochód nie będzie wyższy od granicy 85 529 zł, po przekroczeniu której wchodzi druga stawka podatkowa na poziomie 32%. Należy więc przemnożyć kwotę otrzymaną w trzecim punkcie przez 18% oraz odjąć kwotę zmniejszającą podatek w wysokości 46,33 zł. Obliczenia wyglądają następująco:

  • (2477 zł * 0,18) – 46,33 zł = 399,53 zł

Jest to tzw. zaliczka na podatek dochodowy przed odliczeniem składki zdrowotnej.

Krok 5

Pozostało już niewiele, aby dojść do wyniku, którym będzie wynagrodzenie netto, czyli to otrzymywane “na rękę”. W kroku 4 została obliczona zaliczka na podatek dochodowy przed odliczeniem składki zdrowotnej. Aby znaleźć wartość zaliczki na podatek do pobrania, czyli tej, jaką trzeba odprowadzić do Urzędu Skarbowego trzeba powrócić do kroku 2 i zobaczyć kwotę składki na ubezpieczenie zdrowotne do odliczenia od podatku. Jej wysokość to 200,62 zł.

Następnie należy odjąć tę kwotę od zaliczki na podatek dochodowy przed odliczeniem składki zdrowotnej, czyli tej obliczonej w punkcie 4.

  • 399,53 zł – 200,62 zł = 198,91 zł

Obliczona kwota powinna zostać zaokrąglona do pełnych złotówek. W tym przypadku szukana wartość to 199 zł. Jest to zaliczka na podatek dochodowy.

Krok 6

Teraz należy spojrzeć na wynagrodzenie brutto i odjąć od niego kilka pozycji obliczonych już powyżej. Zobrazuje to poniższa tabela:

NazwaKwota (w zł)Wartość po odjęciu (w zł)
Wynagrodzenie netto3000
Składka emerytalna292,802707,2
Składka rentowa452662,2
Składka chorobowa73,52588,7
Składka na ubezpieczenie zdrowotne do pobrania z wynagrodzenia232,982355,72
Zaliczka na podatek dochodowy do pobrania (w zaokrągleniu do pełnych zł)1992156,72

Kwota 2156,72 zł jest wynagrodzeniem netto. Jak można zauważyć, za pomocą kilku usystematyzowanych kroków można z powodzeniem wyliczyć wynagrodzenie netto. Nie potrzeba do tego żadnych kalkulatorów internetowych ani arkuszy kalkulacyjnych, choć te z pewnością ułatwią sprawę. Warto jednak wiedzieć, jakie składniki wchodzą w skład wynagrodzenia brutto i dlaczego różni się ono w tak dużym stopniu od tego, co pracownicy otrzymują “na rękę”.

To nie koniec kosztów pracodawcy

Obliczone powyżej wynagrodzenie netto informuje o tym, jaka część kwoty brutto trafi do bezpośrednio do ręki pracownika. Warto jednak wiedzieć, że pracodawca zatrudniając pracownika na podstawie umowy o pracę ponosi jeszcze dodatkowe opłaty, jakie zostały wymienione powyżej. W momencie, kiedy koszty te zostaną doliczone do wynagrodzenia brutto możemy mówić o faktycznym koszcie zatrudnienia pracownika.

Pozostanę przy przykładzie na podstawie którego obliczałem wynagrodzenie netto. Dla przypomnienia, wynagrodzenie brutto Pani Ani wynosiło 3000 zł. Od tej podstawy należy liczyć dodatkowe koszty, jakie ponosi pracodawca. Zaznaczę, że składki wypadkowe różnią się wartościami procentowymi w zależności od rodzaju wykonywanej pracy. Na potrzeby przykładu przyjąłem najbardziej pospolitą, czyli 1,8%. W związku z tym:

  • Składka emerytalna (9,76%) : 3000 zł * 0,0976 = 292,80 zł
  • Składka rentowa (6,5%) : 3000 zł * 0,065 = 195 zł
  • Składka na ubezpieczenie wypadkowe (1,8%): 3000 zł * 0,018 = 54 zł
  • Składka na Fundusz Pracy (2,45%) : 3000 zł * 0,0245 = 73,50 zł
  • Składka na FGŚP (0,1%) : 3000 zł * 0,001 = 3 zł

Po zsumowaniu powyższych składowych otrzymany wynik to 618,30 zł. Kwotę należy dodać do wynagrodzenia brutto, co w rezultacie daje 3618,30 zł i jest faktycznym kosztem zatrudnienia pracownika przez pracodawcę.

Podsumowanie

Pracodawca, zatrudniając pracownika na podstawie umowy o pracę musi zwracać uwagę na wiele aspektów. Wynagrodzenie netto, czyli to, które jest wypłacane bezpośrednio pracownikowi, ma niewiele wspólnego z faktycznym kosztem zatrudnienia. Jak można było zauważyć w przykładzie, Pani Ania otrzymała propozycję zatrudnienia na podstawie umowy o pracę. Na umowie widniała kwota 3000 zł brutto miesięcznie. Jak okazało się po obliczeniach, pracowniczka do ręki otrzymała jedynie 2156,72 zł. Ponadto, pracodawca zatrudniając Panią Anię musiał ponieść dodatkowe koszty w wysokości 618,30 zł, co w rezultacie dawało realną kwotę zatrudnienia w wysokości 3618,30 zł. Łatwo również zauważyć, że aż  1467,58 zł to różnorodne składki i opłaty, jakie muszą być odprowadzane do różnych instytyucji.

5.00 avg. rating (99% score) - 3 votes

Przeczytaj również

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Facebook

Get the Facebook Likebox Slider Pro for WordPress